ਲੈ ਫਾਹੇ ਉਠਿ ਧਾਵਤੇ ਸਿ ਜਾਨਿ ਮਾਰੇ ਭਗਵੰਤ ॥੧੦॥
lai faahe uTh dhaavate s jaan maare bhagava(n)t ||10||
They take the noose and run around; but rest assured that God shall destroy them. ||10||
ਉੱਠ ਖਲੋਂਦੇ ਹਨ, ਫਾਹੇ ਲੈ ਕੇ (ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਲੁੱਟਣ ਲਈ) ਤੁਰ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਯਕੀਨ ਜਾਣੋ ਅਜੇਹੇ ਬੰਦੇ ਰੱਬ ਵਲੋਂ ਮਾਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ।੧੦।
फंदे ले के (दूसरों का घर लूटने के लिए) चल पड़ते हैं। पर यकीन जानो ऐसे लोग रॅब की ओर से मारे हुए हैं। 10।
Ellos toman el lazo y van por todas partes, pero descuida, que Dios los destruirá. (10)
ਕਬੀਰ ਚੰਦਨ ਕਾ ਬਿਰਵਾ ਭਲਾ ਬੇੜਿੑਓ ਢਾਕ ਪਲਾਸ ॥
kabeer cha(n)dhan kaa biravaa bhalaa beRi(h)o ddaak palaas ||
Kabeer, the sandalwood tree is good, even though it is surrounded by weeds.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਚੰਦਨ ਦਾ ਨਿੱਕਾ ਜਿਹਾ ਭੀ ਬੂਟਾ ਚੰਗਾ ਜਾਣੋ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਢਾਕ ਪਲਾਹ ਆਦਿਕ ਵਰਗੇ ਰੱੁਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ।
हे कबीर ! चँदन का छोटा सा भी पौधा बेहतर जानो। चाहे वह ढाक-पलाह जैसे पेड़ों से घिरा हुआ हो।
Kabir, el árbol de Sándalo es bueno aunque esté rodeado de hierba,
ਓਇ ਭੀ ਚੰਦਨੁ ਹੋਇ ਰਹੇ ਬਸੇ ਜੁ ਚੰਦਨ ਪਾਸਿ ॥੧੧॥
oi bhee cha(n)dhan hoi rahe base ju cha(n)dhan paas ||11||
Those who dwell near the sandalwood tree, become just like the sandalwood tree. ||11||
ਉਹ (ਢਾਕ ਪਲਾਹ ਵਰਗੇ ਨਿਕੰਮੇ ਰੁੱਖ) ਭੀ, ਜੋ ਚੰਦਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਉੱਗੇ ਹੋਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਚੰਦਨ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ।੧੧।
वह (ढाक-पलाह जैसे बेकाम के वृक्ष) भी। जो चँदन के पास उगे हुए होते हैं। चँदन ही हो जाते हैं। 11।
quienes habitan cerca del árbol de Sándalo, se vuelven como él.(11)
ਕਬੀਰ ਬਾਂਸੁ ਬਡਾਈ ਬੂਡਿਆ ਇਉ ਮਤ ਡੂਬਹੁ ਕੋਇ ॥
kabeer baa(n)s baddaiee booddiaa iau mat ddoobahu koi ||
Kabeer, the bamboo is drowned in its egotistical pride. No one should drown like this.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਬਾਂਸ ਦਾ ਬੂਟਾ (ਉੱਚਾ ਲੰਮਾ ਹੋਣ ਦੇ) ਮਾਣ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ;ਤੁਸੀ ਕੋਈ ਧਿਰ ਬਾਂਸ ਵਾਂਗ (ਹਉਮੈ ਵਿਚ) ਨਾਹ ਡੁੱਬ ਜਾਇਓ ।
हे कबीर ! बाँस का पौधा (ऊँचा-लंबा होने के) माण में डूबा हुआ है;
Kabir, el bambú es ahogado por su orgullo egoísta, nadie debe ser ahogado de esa forma,
ਚੰਦਨ ਕੈ ਨਿਕਟੇ ਬਸੈ ਬਾਂਸੁ ਸੁਗੰਧੁ ਨ ਹੋਇ ॥੧੨॥
cha(n)dhan kai nikaTe basai baa(n)s suga(n)dh na hoi ||12||
Bamboo also dwells near the sandalwood tree, but it does not take up its fragrance. ||12||
ਬਾਂਸ ਭਾਵੇਂ ਚੰਦਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਭੀ ਉੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਵਿਚ ਚੰਦਨ ਵਾਲੀ ਸੁਗੰਧੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ।।੧੨।
बाँस चाहे चँदन के पास भी उगा हुआ हो। उसमें चँदन वाली सुगन्धि नहीं आती। (हे भाई !) तुममें से कोई भी बाँस की तरह (अहंकार में) ना डूब जाना। 12।
el bambú también habita cerca del árbol de Sándalo, pero no toma su fragancia. (12)
ਕਬੀਰ ਦੀਨੁ ਗਵਾਇਆ ਦੁਨੀ ਸਿਉ ਦੁਨੀ ਨ ਚਾਲੀ ਸਾਥਿ ॥
kabeer dheen gavaiaa dhunee siau dhunee na chaalee saath ||
Kabeer, the mortal loses his faith, for the sake of the world, but the world shall not go along with him in the end.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਗ਼ਾਫ਼ਲ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ‘ਦੁਨੀਆ’ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ ‘ਦੀਨ’ ਗਵਾ ਲਿਆ, ਦੁਨੀਆ ਭੀ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਹ ਤੁਰੀ ।
हे कबीर ! गाफिल मनुष्य ने 'दुनिया' (के धन-पदार्थों) की खातिर 'दीन' गवा लिया। (आखिर में यह) दुनिया भी मनुष्य के साथ ना चली।
Kabir, el mortal pierde su Fe por el amor al mundo en el que vive,
ਪਾਇ ਕੁਹਾੜਾ ਮਾਰਿਆ ਗਾਫਲਿ ਅਪੁਨੈ ਹਾਥਿ ॥੧੩॥
pai kuhaaRaa maariaa gaafal apunai haath ||13||
The idiot strikes his own foot with the axe by his own hand. ||13||
ਲਾ-ਪਰਵਾਹ ਬੰਦੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਉਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਹੱਥ ਨਾਲ ਕੁਹਾੜਾ ਮਾਰ ਲਿਆ ।੧੩।
(सो) लापरवाह बंदे ने अपने पैरों पर अपने ही हाथ से कोहाड़ा मार लिया (भाव। अपना नुकसान आप ही कर लिया)। 13।
pero ese mundo no se irá con él al final, el idiota se golpea con sus propias manos su pie con el hacha. (13)
ਕਬੀਰ ਜਹ ਜਹ ਹਉ ਫਿਰਿਓ ਕਉਤਕ ਠਾਓ ਠਾਇ ॥
kabeer jeh jeh hau firio kautak Thaao Thai ||
Kabeer, wherever I go, I see wonders everywhere.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਮੈਂ ਜਿਥੇ ਜਿਥੇ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਥਾਂ ਥਾਂ ‘ਦੁਨੀਆ’ ਵਾਲੇ ਰੰਗ-ਤਮਾਸ਼ੇ ਹੀ (ਵੇਖੇ ਹਨ);
हे कबीर ! मैं जहाँ-जहाँ गया हूँ। जगह-जगह 'दुनिया' वाले रंग-तमाशे ही (देखें हैं);
Kabir, donde sea que voy, veo maravillas, por todas partes,
ਇਕ ਰਾਮ ਸਨੇਹੀ ਬਾਹਰਾ ਊਜਰੁ ਮੇਰੈ ਭਾਂਇ ॥੧੪॥
eik raam sanehee baaharaa uoojar merai bhaa(n)i ||14||
But without the devotees of the One Lord, it is all wilderness to me. ||14||
ਪਰ ਮੇਰੇ ਭਾ ਦਾ ਉਹ ਥਾਂ ਉਜਾੜ ਹੈ ਜਿਥੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ (ਸੰਤ) ਕੋਈ ਨਹੀਂ ।੧੪।
पर मेरे लिए तो वह जगह उजाड़ है जहाँ परमात्मा के साथ प्यार करने वाला (संत) कोई नहीं (क्योंकि वहाँ 'दुनिया' ही 'दुनिया' देखी है 'दीन' का नाम-निशान नहीं)। 14।
pero sin los Devotos del Señor todo es salvaje para mí. (14)
ਕਬੀਰ ਸੰਤਨ ਕੀ ਝੁੰਗੀਆ ਭਲੀ ਭਠਿ ਕੁਸਤੀ ਗਾਉ ॥
kabeer sa(n)tan kee jhu(n)geeaa bhalee bhaTh kusatee gaau ||
Kabeer, the dwelling of the Saints is good; the dwelling of the unrighteous burns like an oven.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਭੈੜੀ ਜਿਹੀ ਕੁੱਲੀ ਭੀ (ਮੈਨੂੰ) ਸੋਹਣੀ (ਲੱਗਦੀ) ਹੈ,ਪਰ ਖੋਟੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਪਿੰਡ (ਸੜਦੀ) ਭੱਠੀ ਵਰਗਾ (ਜਾਣੋ) ।
हे कबीर ! संतों की छोटी सी कुल्ली भी (मुझे) सुंदर (लगती) है। (वहाँ 'दीन' विहाजते हैं कमाते हैं) पर खोटे मनुष्य का गाँव (जलती हुई) भट्ठी जैसा (जानो) (वहाँ हर वक्त दुनिया की तृष्णा की आग जल रही है)।
Kabir, habitar con los Santos es bueno, habitar con los otros quema como horno,
ਆਗਿ ਲਗਉ ਤਿਹ ਧਉਲਹਰ ਜਿਹ ਨਾਹੀ ਹਰਿ ਕੋ ਨਾਉ ॥੧੫॥
aag lagau teh dhaulahar jeh naahee har ko naau ||15||
Those mansions in which the Lord's Name is not chanted might just as well burn down. ||15||
ਜਿਸ ਮਹਲ-ਮਾੜੀ ਵਿਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਸਿਮਰੀਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਈ ਅੱਗ ਲੱਗੇ (ਮੈਨੂੰ ਅਜੇਹੇ ਮਹਲ-ਮਾੜੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ) ।੧੫।
जिस महल-माढ़ी में परमात्मा का नाम नहीं सिमरा जाता। उसे आग लगे (मुझे ऐसे महल-माढ़ियों की जरूरत नहीं)। 15।
esas mansiones en las que el Nombre del Señor no se entona, mejor sería que fueran quemadas. (15)
ਕਬੀਰ ਸੰਤ ਮੂਏ ਕਿਆ ਰੋਈਐ ਜੋ ਅਪੁਨੇ ਗ੍ਰਿਹਿ ਜਾਇ ॥
kabeer sa(n)t mooe kiaa roieeaai jo apune gireh jai ||
Kabeer, why cry at the death of a Saint? He is just going back to his home.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਕਿਸੇ ਸੰਤ ਦੇ ਮਰਨ ਤੇ ਅਫ਼ਸੋਸ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸੰਤ ਤਾਂ ਉਸ ਘਰ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਥੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਕੱਢੇਗਾ ਨਹੀਂ।
हे कबीर ! किसी संत के मरने पर अफसोस करने की आवश्यक्ता नहीं। क्योंकि वह संत तो उस घर में जाता है जहाँ उसको कोई निकालेगा नहीं ( भाव। वह संत 'दीन' का व्यापारी होने के कारण प्रभू चरणों में जा पहुँचता है);
Kabir, ¿Por qué llorar por la muerte del Santo?, él sólo va de regreso a su propio hogar,
ਰੋਵਹੁ ਸਾਕਤ ਬਾਪੁਰੇ ਜੁ ਹਾਟੈ ਹਾਟ ਬਿਕਾਇ ॥੧੬॥
rovahu saakat baapure ju haaTai haaT bikai ||16||
Cry for the wretched, faithless cynic, who is sold from store to store. ||16||
ਉਸ ਮੰਦ-ਭਾਗੀ (ਦੇ ਮਰਨ) ਤੇ ਅਫ਼ਸੋਸ ਕਰੋ ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ-ਚਰਨਾਂ ਤੋਂ ਵਿਛੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਹਰੇਕ ਹੱਟੀ ਤੇ ਵਿਕਦਾ ਹੈ ।੧੬।
(अगर अफसोस करना ही है) उस अभागे (के मरने) पर अफसोस करो जो प्रभू-चरणों से विछुड़ा हुआ है। (वह अपने किए हुए बुरे कर्मों के बदले में) हरेक हाट पर बिकता है ( भाव। सारी 'दुनिया' की खातिर भटकना करके अब कई जूनियों में भटकता है)। 16।
mejor llorar por el desdichado y malvado cínico que es vendido de tienda en tienda. (16)
ਕਬੀਰ ਸਾਕਤੁ ਐਸਾ ਹੈ ਜੈਸੀ ਲਸਨ ਕੀ ਖਾਨਿ ॥
kabeer saakat aaisaa hai jaisee lasan kee khaan ||
Kabeer, the faithless cynic is like a piece of garlic.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਰੱਬ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟਾ ਹੋਇਆ ਹੈ,ਉਸ ਨੂੰ ਇਉਂ ਸਮਝੋ ਜਿਵੇਂ ਥੋਮ ਦੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਕੋਠੜੀ ਹੈ ।
हे कबीर ! जो मनुष्य रॅब से टूटा हुआ है (जो 'दुनिया' की खातिर 'दीन' गवाए जा रहा है) उसको यूँ समझो जैसे लस्सुन की भरी हुई कोठरी है।
Kabir, el cínico sin Fe, es como un pedazo de ajo,
ਕੋਨੇ ਬੈਠੇ ਖਾਈਐ ਪਰਗਟ ਹੋਇ ਨਿਦਾਨਿ ॥੧੭॥
kone baiThe khaieeaai paragaT hoi nidhaan ||17||
Even if you eat it sitting in a corner, it becomes obvious to everyone. ||17||
ਥੋਮ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਲੁਕਵੇਂ ਥਾਂ ਭੀ ਬਹਿ ਕੇ ਖਾ ਲਈਏ, ਤਾਂ ਭੀ ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ (ਆਪਣੀ ਬੋ ਤੋਂ) ਉੱਘੜ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।੧੭।
लस्सुन कहीं छुपी हुई जगह भी बैठ के खा लें। तो भी वह हर हाल में (अपनी बदबू से) जाहिर हो जाता है (साकत के अंदर से जब भी निकलेंगे बुरे वचन ही निकलेंगे)। 17।
aún si te lo comes a escondidas, se vuelve aparente para todos.(17)
ਕਬੀਰ ਮਾਇਆ ਡੋਲਨੀ ਪਵਨੁ ਝਕੋਲਨਹਾਰੁ ॥
kabeer maiaa ddolanee pavan jhakolanahaar ||
Kabeer, Maya is the butter-churn, and the breath is the churning-stick.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਇਸ ‘ਦੁਨੀਆ’ (‘ਮਾਇਆ’) ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦੀ ਭਰੀ ਚਾਟੀ ਸਮਝੋ, (ਹਰੇਕ ਜੀਵ ਦਾ) ਸੁਆਸ ਸੁਆਸ (ਉਸ ਚਾਟੀ ਨੂੰ ਰਿੜਕਣ ਲਈ) ਮਧਾਣੀ ਮਿਥ ਲਵੋ ।
हे कबीर ! इस 'दुनिया' ('माया') को दूध की भरी चाटी समझो। (हरेक जीव की) हरेक सांस (उस चाटी को मथने के लिए) मथानी मिथ लो। (जिनको ये दूध मथने की जाच आ गई। जिन्होंने परमात्मा का सिमरन करते हुए इस माया को बरता। जिन्होंने 'दुनिया' का वणज किया पर 'दीन' भी गवाने नहीं दिया)
Kabir, Maya es la mantequilla batida, y la respiración es el palo para batir,
ਸੰਤਹੁ ਮਾਖਨੁ ਖਾਇਆ ਛਾਛਿ ਪੀਐ ਸੰਸਾਰੁ ॥੧੮॥
sa(n)tahu maakhan khaiaa chhaachh peeaai sa(n)saar ||18||
The Saints eat the butter, while the world drinks the whey. ||18||
ਉਹਨਾਂ ਸੰਤ ਜਨਾਂ ਨੇ (ਇਸ ਰੇੜਕੇ ਵਿਚੋਂ) ਮੱਖਣ (ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਤੇ) ਖਾਧਾ ,ਉਹਨਾਂ ਸੰਤ ਜਨਾਂ ਨੇ (ਇਸ ਰੇੜਕੇ ਵਿਚੋਂ) ਮੱਖਣ (ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਤੇ) ਖਾਧਾ ।੧੮।
उन संत जनों ने (इस मंथन में से) मक्खन (हासिल किया और) खाया ( भाव। मनुष्य-जनम का असल मनोरथ हासिल किया। जैसे दूध को मथने बका मकसद है मक्खन निकालना); पर सिर्फ 'दुनिया' का व्यापारी (मानो। ) लस्सी ही पी रहा है (मनुष्य-जन्म का असल मनोरथ नहीं पा सका)। 18।
los Santos se comen la mantequilla mientras que el mundo se bebe el suero. (18)
ਕਬੀਰ ਮਾਇਆ ਡੋਲਨੀ ਪਵਨੁ ਵਹੈ ਹਿਵ ਧਾਰ ॥
kabeer maiaa ddolanee pavan vahai hiv dhaar ||
Kabeer, Maya is the butter-churn; the breath flows like ice water.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਇਹ ‘ਦੁਨੀਆ’ (ਮਾਇਆ’) ਮਾਨੋ, ਦੁੱਧ ਦੀ ਚਾਟੀ ਹੈ, (ਇਸ ਚਾਟੀ ਵਿਚ ਨਾਮ ਦੀ) ਠੰਢਕ ਵਾਲੇ ਸੁਆਸ, ਮਾਨੋ, ਮਧਾਣੀ ਹਿਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ।
हे कबीर ! यह 'दुनिया' ('माया') मानो। दूध की चाटी है (इस चाटी में नाम की) ठंडक वाले श्वास। मानो। जैसे मथानी चलाई जा रही है।
Kabir, Maya es la mantequilla batida, la respiración fluye como el agua helada,
ਜਿਨਿ ਬਿਲੋਇਆ ਤਿਨਿ ਖਾਇਆ ਅਵਰ ਬਿਲੋਵਨਹਾਰ ॥੧੯॥
jin biloiaa tin khaiaa avar bilovanahaar ||19||
Whoever does the churning eats the butter; the others are just churning-sticks. ||19||
ਜਿਸ (ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ) ਨੇ ਰਿੜਕਿਆ ਹੈ ਉਸ ਨੇ (ਮੱਖਣ) ਖਾਧਾ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਦੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਨਿਰਾ ਰਿੜਕ ਹੀ ਰਹੇ ਹਨ।੧੯।
जिस (भाग्यशाली मनुष्य) ने (इस मथानी से दूध) मथा है उसने (मक्खन) खाया है। बाकी के और लोग सिर्फ रिड़क ही रहे हैं (उन्हें मक्खन खाने को नहीं मिलता) ( भाव। जो लोग निर्वाह-मात्र माया को बरतते हैं। और साथ-साथ श्वास-श्वास परमात्मा को याद रखते हैं। उनका जीवन शांति भरा होता है। मनुष्य-जन्म का असल मनोरथ वे प्राप्त कर लेते हैं। पर। जो लोग 'दीन' को बिसार के सिर्फ 'दुनिया' के पीछे भाग-दौड़ करते हें। वे दुखी होते हैं। और जीवन व्यर्थ गवा देते हैं)। 19।
quien hace el batido se come la mantequilla, los demás son palos para batir.(19)
ਕਬੀਰ ਮਾਇਆ ਚੋਰਟੀ ਮੁਸਿ ਮੁਸਿ ਲਾਵੈ ਹਾਟਿ ॥
kabeer maiaa choraTee mus mus laavai haaT ||
Kabeer, Maya is the thief, which breaks in and plunders the store.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਇਹ ਦੁਨੀਆ, ਇਹ ਮਾਇਆ, ਮੋਮੋ-ਠੱਗਣੀ ਹੈ ,ਠੱਗ ਠੱਗ ਕੇ ਇਹ ਮਾਇਆ ਆਪਣੀ ਹੱਟੀ (ਹੋਰ ਹੋਰ) ਸਜਾਂਦੀ ਹੈ ।
हे कबीर ! ये दुनिया। ये माया। चोरनी है (जो लोग 'दीन' बिसार के निरी 'दुनिया' की खातिर भटक रहे हें। उनको) ठग-ठग के यह माया अपनी दुकान (और-और) सजाती है।
Kabir, Maya es el ladrón que se mete y ultraja la tienda,
ਏਕੁ ਕਬੀਰਾ ਨਾ ਮੁਸੈ ਜਿਨਿ ਕੀਨੀ ਬਾਰਹ ਬਾਟ ॥੨੦॥
ek kabeeraa naa musai jin keenee baareh baaT ||20||
Only Kabeer is not plundered; he has cut her into twelve pieces. ||20||
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਸਿਰਫ਼ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਦੀ ਠੱਗੀ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਮਾਇਆ ਦੀਆਂ ਬਾਰਾਂ ਵੰਡੀਆਂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ ।੨੦।
हे कबीर ! सिर्फ वही मनुष्य इस ठॅगी से बचा रहता है जिसने इस माया के बारह टुकड़े कर डाले (जिसने इसकी ठॅगी को तोड़ के रख दिया है)। 20।
pero Kabir no es ultrajado, pues la ha trozado en pedazos.(20)
ਕਬੀਰ ਸੂਖੁ ਨ ਏਂਹ ਜੁਗਿ ਕਰਹਿ ਜੁ ਬਹੁਤੈ ਮੀਤ ॥
kabeer sookh na e(n)h jug kareh ju bahutai meet ||
Kabeer, peace does not come in this world by making lots of friends.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਕਈ ਮਿਤ੍ਰ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਵਿਚ (ਇਹਨਾਂ ਮਿਤ੍ਰਾਂ ਤੋਂ) ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗਾ ।
हे कबीर ! ('दीन' बिसार के। परमात्मा को भुला के तू जो पुत्र स्त्री धन जमीन आदि) कई मित्र बना रहा है। इस मनुष्य जनम में (इन मित्रों से) सुख नहीं मिलेगा।
Kabir, la Paz no viene al mundo haciendo muchos amigos,
ਜੋ ਚਿਤੁ ਰਾਖਹਿ ਏਕ ਸਿਉ ਤੇ ਸੁਖੁ ਪਾਵਹਿ ਨੀਤ ॥੨੧॥
jo chit raakheh ek siau te sukh paaveh neet ||21||
Those who keep their consciousness focused on the One Lord shall find eternal peace. ||21||
ਸਿਰਫ਼ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਸੁਖ ਮਾਣਦੇ ਹਨ ਜੋ (‘ਦੁਨੀਆ’ ਵਿਚ ਵਰਤਦੇ ਹੋਏ ਭੀ) ਇੱਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਮਨ ਜੋੜ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ।੨੧।
सिर्फ वह मनुष्य सदा सुख पाते हैं जो ('दुनिया' में कार्य-व्यवहार करते हुए भी) एक परमात्मा के साथ अपना मन जोड़ के रखते हैं। 21।
los que conservan su Conciencia enfocada en el Señor, encontrarán la Paz Eterna.(21)
ਕਬੀਰ ਜਿਸੁ ਮਰਨੇ ਤੇ ਜਗੁ ਡਰੈ ਮੇਰੇ ਮਨਿ ਆਨੰਦੁ ॥
kabeer jis marane te jag ddarai mere man aana(n)dh ||
Kabeer, the world is afraid of death - that death fills my mind with bliss.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਜਿਸ (ਮੋਹ ਦੇ ਤਿਆਗ-ਰੂਪ) ਮੌਤ ਤੋਂ ਜਗਤ ਝੱਕਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ;
('दुनिया' की खातिर 'दीन' को बिसार के मनुष्य धन-पदार्थ पुत्र स्त्री आदि कई मित्र बनाता है। और इनसे सुख की आस रखता है। इस आस के कारण ही इनसे मोह तोड़ नहीं सकता; पर) हे कबीर ! जिस (के त्याग रूप) मौत से जगत डरता है। उससे मेरे मन में खुशी पैदा होती है;
Kabir, el mundo le tiene pavor a la muerte, pero a mí la muerte llena mi mente de Éxtasis,
ਮਰਨੇ ਹੀ ਤੇ ਪਾਈਐ ਪੂਰਨੁ ਪਰਮਾਨੰਦੁ ॥੨੨॥
marane hee te paieeaai pooran paramaana(n)dh ||22||
It is only by death that perfect, supreme bliss is obtained. ||22||
‘ਦੁਨੀਆ’ ਦੇ ਇਸ ਮੋਹ ਵਲੋਂ ਮਰਿਆਂ ਹੀ ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁਕੰਮਲ ਤੌਰ ਤੇ ਆਨੰਦ ਸਰੂਪ ਹੈ ।੨੨।
दुनिया' के इस मोह से मरने पर ही वह परमात्मा मिलता है जो मुकम्मल तौर पर आनंद स्वरूप है। 22।
es sólo en la muerte que el Perfecto y Supremo Éxtasis es obtenido.(22)
ਰਾਮ ਪਦਾਰਥੁ ਪਾਇ ਕੈ ਕਬੀਰਾ ਗਾਂਠਿ ਨ ਖੋਲੑ ॥
raam padhaarath pai kai kabeeraa gaa(n)Th na khol(h) ||
The Treasure of the Lord is obtained, O Kabeer, but do not undo its knot.
ਹੇ ਕਬੀਰ!ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਨਾਮ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਵਸਤ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਗਠੜੀ ਹੋਰਨਾਂ ਅੱਗੇ ਨਾਹ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਫਿਰ ।
(जिधर देखो। 'दुनिया' की खातिर ही दौड़-भाग है; सो) हे कबीर ! (सौभाग्य से) अगर तुझे परमात्मा के नाम की सुंदर (अमूल्य) वस्तु मिल गई है तो ये गठड़ी औरों के आगे ना खोलता फिर।
El Tesoro del Señor es obtenido, oh dice Kabir, pero no deshagas el nudo, no hay mercado para venderlo,
ਨਹੀ ਪਟਣੁ ਨਹੀ ਪਾਰਖੂ ਨਹੀ ਗਾਹਕੁ ਨਹੀ ਮੋਲੁ ॥੨੩॥
nahee paTan nahee paarakhoo nahee gaahak nahee mol ||23||
There is no market to sell it, no appraiser, no customer, and no price. ||23||
ਨਾਹ ਕੋਈ ਮੰਡੀ ਹੈ ਨਾ ਕੋਈ ਇਸ ਵਸਤ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾਹ ਇਹ ਕੋਈ ਵਸਤ ਖ਼ਰੀਦਣੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਨਾਹ ਕੋਈ ਇਤਨੀ ਕੀਮਤ ਹੀ ਦੇਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੈ ।੨੩।
(जगत 'दुनिया' में इतना मस्त है कि नाम-पदार्थ के खरीदने के लिए) ना कोई मंडी है ना कोई वस्तु की कद्र करने वाला है। ना यह कोई वस्तु खरीदनी चाहता है। और ना ही कोई इतनी कीमत ही देने को तैयार है (कि 'दुनिया' से प्रीति तोड़े)। 23।
para evaluarlo, no hay cliente ni tampoco precio.(23)
ਕਬੀਰ ਤਾ ਸਿਉ ਪ੍ਰੀਤਿ ਕਰਿ ਜਾ ਕੋ ਠਾਕੁਰੁ ਰਾਮੁ ॥
kabeer taa siau preet kar jaa ko Thaakur raam ||
Kabeer, be in love with only that one, whose Master is the Lord.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਉਸ (ਸਤਸੰਗੀ) ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਬਣਾ ਜਿਸ ਦਾ (ਆਸਰਾ-ਪਰਨਾ) ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਪਾਲਕ ਹੈ,
हे कबीर ! उस (सत्संगी) के साथ सांझ बना जिसका (आसरा) वह परमात्मा है जो सबका पालक है।
Kabir, entrega tu Amor sólo a quien tiene por Maestro al Señor; a los Pandits,
ਪੰਡਿਤ ਰਾਜੇ ਭੂਪਤੀ ਆਵਹਿ ਕਉਨੇ ਕਾਮ ॥੨੪॥
pa(n)ddit raaje bhoopatee aaveh kaune kaam ||24||
The Pandits, the religious scholars, kings and landlords - what good is love for them? ||24||
ਪੰਡਿਤ ਹੋਣ ਚਾਹੇ ਰਾਜੇ ਹੋਣ ਚਾਹੇ ਬੜੀ ਭੁਇਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹੋਣ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ ।੨੪।
('राम पदारथ' के बन्जारों से बनी हुई प्रीति आखिर तक निभ सकती है। पर जिन्हें विद्या रात भूमि आदि का माण है। जो 'दुनिया' के व्यापारी हैं वह) पण्डित हों चाहे राजा हों चाहे बहुत सारी भूमि के मालिक हों किसी काम नहीं आते। 24।
los Escolares Religiosos, a reyes y terratenientes, ¿de qué sirve amarlos?(24)
ਕਬੀਰ ਪ੍ਰੀਤਿ ਇਕ ਸਿਉ ਕੀਏ ਆਨ ਦੁਬਿਧਾ ਜਾਇ ॥
kabeer preet ik siau ke'ee aan dhubidhaa jai ||
Kabeer, when you are in love with the One Lord, duality and alienation depart.
ਹੇ ਕਬੀਰ! (‘ਦੁਨੀਆ’ ਵਾਲਾ) ਹੋਰ ਹੋਰ ਸਹਿਮ ਤਦੋਂ ਹੀ ਦੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇ ਇੱਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਪਾਇਆ ਜਾਏ ।
हे कबीर ! ('दुनिया' वाला) और-और सहम तब ही दूर होता है जब एक परमात्मा से पयार डाला जाय।
Kabir, cuando estás enamorado del Señor, la dualidad y la alienación desaparecen,
ਭਾਵੈ ਲਾਂਬੇ ਕੇਸ ਕਰੁ ਭਾਵੈ ਘਰਰਿ ਮੁਡਾਇ ॥੨੫॥
bhaavai laa(n)be kes kar bhaavai gharar muddai ||25||
You may have long hair, or you may shave your head bald. ||25||
ਚਾਹੇ (ਸੁਆਹ ਮਲ ਕੇ) ਲੰਮੀਆਂ ਜਟਾਂ ਰਖ ਲੈ, ਚਾਹੇ ਉੱਕਾ ਹੀ ਸਿਰ ਰੋਡ-ਮੋਡ ਕਰ ਲੈ (ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਜਾਂ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਡੇਰਾ ਲਾ ਲੈ) ।੨੫।
(जब तक प्रभू के साथ प्रीति नहीं जोड़ी जाती। 'दुनिया' वाली 'दुबिधा' नहीं मिट सकती) चाहे (राख मल के) लंबी जटाएं रख ले। चाहे बिलकुल ही रोड-मोड कर ले (और जंगलों अथवा तीर्थों पर जा के डेरा लगा ले)। 25। ।
tengas el cabello largo, o rasurada la cabeza.(25)
ਕਬੀਰ ਜਗੁ ਕਾਜਲ ਕੀ ਕੋਠਰੀ ਅੰਧ ਪਰੇ ਤਿਸ ਮਾਹਿ ॥
kabeer jag kaajal kee koTharee a(n)dh pare tis maeh ||
Kabeer, the world is a room filled with black soot; the blind fall into its trap.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ‘ਦੁਨੀਆ’ ਦਾ ਮੋਹ, ਮਾਨੋ, ਇਕ ਐਸੀ ਕੋਠੜੀ ਹੈ ਜੋ ਕਾਲਖ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਇਸ ਵਿਚ ਉਹ ਬੰਦੇ ਡਿੱਗੇ ਪਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਹਨ ।
हे कबीर ! 'दुनिया' का मोह। मानो। एक ऐसी कोठड़ी है जो कालिख से भरी हुई है; इसमें वे लोग गिर गए हैं जिनकी आँखें बंद हैं (जिनको 'दीन' की सूझ नहीं आई। चाहे वह पण्डित राजे भूपति हैं। चाहे जटाधारी सन्यासी आदि हैं)। पर।
Kabir, el mundo es un cuarto con un agujero negro, los ciegos caen en su trampa.,
ਹਉ ਬਲਿਹਾਰੀ ਤਿਨ ਕਉ ਪੈਸਿ ਜੁ ਨੀਕਸਿ ਜਾਹਿ ॥੨੬॥
hau balihaaree tin kau pais ju neekas jaeh ||26||
I am a sacrifice to those who are thrown in, and still escape. ||26||
ਪਰ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਸਦਕੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਇਸ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਕੇ ਮੁੜ ਨਿਕਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ—(ਜੋ ਇੱਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਪਾ ਕੇ ‘ਦੁਨੀ’ ਦੇ ਮੋਹ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦੇਂਦੇ ਹਨ) ।੨੬।
मैं उन पर से सदके हूँ। जो इसमें गिर के दोबारा निकल आते हैं- (जो एक परमात्मा के साथ प्यार डाल के 'दुनी' के मोह को त्याग देते हें)। 26।
ofrezco mi ser en sacrificio a los que son arrojados ahí y aún así, sobreviven.(26)
ਕਬੀਰ ਇਹੁ ਤਨੁ ਜਾਇਗਾ ਸਕਹੁ ਤ ਲੇਹੁ ਬਹੋਰਿ ॥
kabeer ih tan jaigaa sakahu ta leh bahor ||
Kabeer, this body shall perish; save it, if you can.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਇਹ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਇਗਾ, ਜੇ ਤੁਸੀ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਸ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਬਚਾ ਲਵੋ ।
हे कबीर ! यह सारा शरीर नाश हो जाएगा। यदि तुम इसको नाश होने से बचा सकते हो तो बचा लो ( भाव। कोई भी अपने शरीर को नाश होने से नहीं बचा सकता। यह अवश्य ही नाश होगा)।
Kabir, este cuerpo perecerá, sálvalo si puedes,
ਨਾਂਗੇ ਪਾਵਹੁ ਤੇ ਗਏ ਜਿਨ ਕੇ ਲਾਖ ਕਰੋਰਿ ॥੨੭॥
naa(n)ge paavahu te ge jin ke laakh karor ||27||
Even those who have tens of thousands and millions, must depart bare-footed in the end. ||27||
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਦੇ ਪਾਸ ਲੱਖਾਂ ਕ੍ਰੋੜਾਂ ਰੁਪਏ ਜਮ੍ਹਾ ਸਨ, ਉਹ ਭੀ ਇਥੋਂ ਨੰਗੀ ਪੈਰੀਂ ਹੀ (ਭਾਵ, ਕੰਗਾਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ) ਚਲੇ ਗਏ।੨੭।
जिन लोगों के पास लाखों-करोड़ों रुपए जमां थे। वे भी यहाँ से नंगे पैर ही ( भाव। कंगालों की तरह ही) चले गए (सारी उम्र 'दुनिया' की खातिर भटकते रहे। 'दीन' को बिसार दिया; आखिर यह 'दुनिया' तो यहीं रह गई। यहाँ से आत्मिक जीवन में निरोल कंगाल हो के चले)। 27।
aún quienes poseen decenas de miles de millones se irán descalzos al final.(27)
ਕਬੀਰ ਇਹੁ ਤਨੁ ਜਾਇਗਾ ਕਵਨੈ ਮਾਰਗਿ ਲਾਇ ॥
kabeer ih tan jaigaa kavanai maarag lai ||
Kabeer, this body shall perish; place it on the path.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਇਹ ਸਰੀਰ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਇਗਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ (ਉਸ) ਕੰਮ ਵਿਚ ਜੋੜ।
हे कबीर ! ये शरीर नाश हो जाएगा। इसको किसी (उस) काम में जोड़ (जो तेरे लिए लाभप्रद हो);
Kabir, este cuerpo perecerá, encamínalo en el Sendero,
ਕੈ ਸੰਗਤਿ ਕਰਿ ਸਾਧ ਕੀ ਕੈ ਹਰਿ ਕੇ ਗੁਨ ਗਾਇ ॥੨੮॥
kai sa(n)gat kar saadh kee kai har ke gun gai ||28||
Either join the Saadh Sangat, the Company of the Holy, or sing the Glorious Praises of the Lord. ||28||
ਸਾਧ ਸੰਗਤਿ ਕਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤਿ-ਸਾਲਾਹ ਕਰ (‘ਦੁਨੀ’ ਤਾਂ ਇਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ‘ਦੀਨ’ ਹੀ ਸਾਥੀ ਬਣਦਾ ਹੈ) ।੨੮।
सो। साध-संगति कर और प्रभू की सिफत-सालाह कर ('दुनी' तो यहीं रह जाती है। 'दीन' ही साथी बनता है)। 28।
acercándote a la Saad Sangat o cantando las Alabanzas del Señor.(28)
ਕਬੀਰ ਮਰਤਾ ਮਰਤਾ ਜਗੁ ਮੂਆ ਮਰਿ ਭੀ ਨ ਜਾਨਿਆ ਕੋਇ ॥
kabeer marataa marataa jag mooaa mar bhee na jaaniaa koi ||
Kabeer, dying, dying, the whole world has to die, and yet, none know how to die.
ਹੇ ਕਬੀਰ! ਜਗਤ ਹਰ ਵੇਲੇ ਮੌਤ ਦੇ ਸਹਿਮ ਦਾ ਦਬਾਇਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, (ਨਿਰੀ ਮਾਇਆ ਦਾ ਵਪਾਰੀ) ਕਿਸੇ ਧਿਰ ਨੂੰ ਭੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਕਿ ਮੌਤ ਦਾ ਇਹ ਸਹਿਮ ਕਿਵੇਂ ਮੁਕਾਇਆ ਜਾਏ ।
हे कबीर ! (निरी 'दुनिया' का व्यापारी) जगत हर वक्त मौत के सहम में दबा रहता है। (सिर्फ माया का व्यापारी) किसी को भी समझ नहीं आती कि मौत का सहम कैसे खत्म किया जाए।
Kabir, muriendo, muriendo, el mundo entero está muriendo y, aún así, nadie sabe cómo morir